Haber Sitemize gelen bir bilgi notunda Gerze Yengeci 'Cıngırya' ile ilgili farklı bir araştırma çalışmanın taslağı bizlere iletilmekteydi. Bizlerde sorumlu gazetecilik adına İsmail Ersoy beyin Cıngıryalar üzerine olan çalışmasını noktasına virgülüne dokunmadan sizlerle paylaşıyoruz...
Gerze Yengeci
Gerze yengeci, yerel dildeki adıyla Cıngırya…
Türkiye deniz sahillerinde yaptığım araştırma sonuçlarında benzerlerine rastlamadığım, Sinop - Gerze ilçesinden başka yerde yaşamadığını gördüğüm yengeç türü…
Cıngırya coğunlukla 1.2 - 3 cm arası boyutlarda olup nadiren 5 cm de bulunabiliyor.15-20 cm derinliklerdeki sularda, denizle kara birleşimi çakıl taşı ve kaya atlarında yaşıyor. Atık gıda ve minik deniz böcekleri ile besleniyor.
Daha önceleri Gerze limanı içi Elmaszade Mustafa Paşa Camii Güney Batı kayıkhanelerinde bol miktarda üreyip yaşarken şu an kayıkhanelerin yerine liman inşaatı için beton dökülmesi nedeniyle artık Gerze Yengeci Cıngırya görülmemektedir. Bu türe yalnızca Köşk Arkası mevkiinde korumalı kayaların havuzları içinde az da olsa rastlanmaktadır. Karadeniz’in hırçın dalgalarıyla kaybolmak üzeredir; çünkü tam bir barınma yeri ve yumurta bırakacak durgun suları kalmamıştır.
Teklifim: Erkekli dişili 5-10 çiftin yakalanarak liman içi yeni kayıkhane önlerine salınması ve Köşk Arkasının su havuzlarının büyük çakıl taşları ile desteklenerek balık parçaları ile beslenme ortamı yaratılmasıdır.
Şmdiye kadar hiç bir araştırılması ve incelenmesi yapılmayan Gerze Yengeci (CINGIRYA) şimdilik ticari bir değeri olmasa da acilen üniversitelerimizce korunması, araştırılması gerekmektedir.
Gerze Yengeci (CIGIRYA) gri renkli olup her iki tarafında da 3’er ayakları ve biri büyük biri küçük kıskaçları vardır.
Üremesi, erkek ve dişi tarafından olup, fazla hareketi olmayan sular ister.
İsmail Ersoy
